Kamperveen

 

 Noordwendigerdijk.

 

 

 

In 1638 werd er van hogerhand besloten om de doorbraken in de Noordwendige dijk door de gebruikers te laten dichten zoals voorheen altijd al was gebeurd. Een ander voorstel van sommige bestuurders om de Noordwendigerdijk om te leggen via Dronten naar de Enck om ook het buitenland te vrijwaren van overstromingen werd verworpen. De reparaties aan de zwaar beschadigde dijk moeten zo snel mogelijk ter hand worden genomen om schade aan achterliggend land en landerijen zoveel mogelijk te beperken.

 

 

 

De erfgenamen wonende op en aan de Noordwendige waren het hier bij lange na niet eens en hebben een door allen ondertekend rekest bij de magistraat ingediend. Ze stelden daarin dat een afgedichte Enck van de Clepels-Cae (Roskam) tot aan de Swartendijck de conservatie van Campervenne sterk zou verbeteren. Enkele weken later is dit verzoek behandeld en er zal worden bezien of enige genomineerden  het een en ander op papier kunnen uitwerken, hoe en in welke vorm het leggen van een zodanige Cae het beste kan gebeuren en  welke materialen ervoor gebruikt kunnen worden. Op 7 maij is er weer en vergadering te Campen. De dijkgrave vermeld in opdracht van de magistraat  dat de gezworene gemeente op het voorstel van de gecommitteerde erfgenamen de doordijking van de Enck op de andere zijde hebben ingewilligd. Een groot gedeelte van de kosten komen echter voor rekening van de erfgenamen van Campervenne. Maar.....om de kosten voor de erfgenamen te verlichten hebben de huyslyuden en de meyeren van Campervenne besloten om van 20 roeden dijks lengte het grondwerk te verrichten vanaf de Naaldendijk (Roskam) overland tot aan het water van den Enck. Daarnaast vanaf de andere kant 10 roeden overland vanaf de Swartendijk tot aan het water. Het benodigde hout zal door de erfgenamen bekostigd worden. Uiteindelijk zit men nu nog met een gat van 36 roeden in de diepe Enck.

 

 

Medio julij roept de dijkgrave de huysluyden van Campervenne op om des s’middags om èèn uur te verschijnen bij het nog aan te leggen stuk dijk door de colk (Enck). Daar kregen zij te verstaan dat zij ook het ontbrekende stuk dijk alsnog moesten maken om het geheel aaneen te sluiten. Volgens de dijkgrave hadden zij dat toegezegd, maar de huysluyden bestreden dat ten stelligste. Enkele hadden er wel op gezinspeeld maar een echt besluit was er niet genomen.  Ze accepteerden de opdracht dan ook niet en legden hun min of meer toegezegde belofte naast zich neer. Ze kregen van de dijkgrave te horen dat zij bij weigering het nog ontbrekende stuk dijk, lang 36 roeden, dan zou worden aanbesteed en dat zij de kosten daarvan wel uit hun beurs moesten betalen. De aanwezige bewoners dropen mopperende af en lieten zich niet meer zien.

 

 

Toen de dijkgrave en heemraden na een spannende maand nog niets hadden gehoord gaven zij aan aannemer Jan Petersz uit Cuinre opdracht om de dijk af te maken voor een prijs van 48 guldens per roede.

 

 

 

 

De Noordwendinge en de Enck zijn voor Campervenne in de loop der eeuwen vele malen onderwerp van twisten geweest. Het was het zorgenkindje van het bestuur van Campervenne. Vrijwel bij elke storm en wateroverlast was daar schade en omdat het achterland dan te maken had met de nodige overlast en nadelige oogsten was er door de dijkgrave en heemraden veel werk aan de winkel. Menigmaal draaide dat uit op enorme meningsverschillen. Die konden zo hoog oplopen dat de betrokken bewoners dreigden hun biezen te pakken en te vertrekken. Het kwam inderdaad voor dat de schade aan een bij hen in gebruik zijnde dijk zo groot was dat de betrokkene hun spulletjes op de wagen lade en in het nachtelijk duister met de noorderzon naar elders vertrokken.  De enorme kosten konden onmogelijk worden opgebracht. Het probleem was niet alleen het herstellen van het stuk dijk maar ook moest de weggespoelde grond weer worden aangevoerd. Die grond lag op andermans akker en o wee, die boer die er met de kar naar toe reed omdat weer terug te halen. Heftige buren ruzies lagen hieraan ten grondslag. Want deze waren dikwijls erg blij met een verhoging van hun lage landen. Het afgraven van de eigen akkers vond men ook al niet prettig. Waar het dan wel  vandaan moest komen was menigmaal een gigantisch groot probleem. Kopen van bepaalde zandhoogten was duur.

 

 

De regels van het marke bestuur waren dat ieder zijn dijken, welke over hun landlagen, moest onderhouden. Sommige linke jongens graafden  dan stiekem grond in de nacht van elders wonende landeigenaar en lieten hun eigen land intact. Zo ontstonden er steeds weer nieuwe waterplassen voor en achter de gerepareerde dijken. En werden de beschuldigingen over gronddiefstal over en weer geuit.

 

 

 

 

1643. Doorbraak in de Noordwendinge.

 

 

In 1643 is het weer een hevige Noordwester die de zware en hoge golven loodrecht op de Noordwendige dijk afstuurt. Deze wordt meer dan 24 uur onophoudelijk op de proef gesteld. Het resultaat was weer als voorheen. Veel schade en  op enkele plaatsen een wade. De reparatie moet weer door de gebruikers van het land waarover de dijk ligt worden verricht. Maar die zien er tegenop als een berg en doen een beroep op de medebewoners van Campervenne. De kerkmeester houdt kerksprake en brengt de boodschap dat maenendach (maandag) over drie weken er een vergaderinge zal worden gehouden. Daar wordt besloten dat de huysluyden van de Zuidwendinge èèn of twee dagen zullen meehelpen om de dijk te herstellen. De ‘Pander’ (boodschapper) zal iedereen verwittigen dat zij op dinxdach s’morens om seven urhen op de Noordwendige met hun gereedschap aanwezig moeten zijn. Zij die niet verschijnen krijgen een boete van eenen olden schilt.

 

 

        

 

 

1665. Enckdijk. In dat jaar vliegt de gehele sluize door een geweldige stormvloed uit de Enckdijk. Dat bracht nogal wat problemen met zich.Twee aannemers hebben de situatie bekeken en kwamen tot de conclusie dat de sluis beter geruimd kan worden en op een andere plaats herbouwd. De doorbraak is zo diep gespoeld dat het moeilijk is om een nieuw te bouwen sluis goed te verankeren. Ze stellen voor om de sluis op een andere plaats te bouwen en de dijk om te leggen rondom de ontstane diepe kolk.

 

 

 

 

November. 1775 Breekt de dijk door bij de Koelucht Een stortvloed veroorzaakt heel veel schade. Er zijn enige boerenwoningen geheel weggespoeld. Daarbij verdronken 8 mensen die op de Dompe zijn begraven..